Mont-Louis ligt op 1.600 meter hoogte in het departement Pyrénées-Orientales, in het uiterste zuiden van Frankrijk. Het vestingdorp werd eind 17e eeuw vanaf de grond opgebouwd in opdracht van Lodewijk XIV, met het ontwerp van de bekende vestingbouwer Vauban.
De ligging van het dorp is strategisch: boven op een granieten heuvel en op het kruispunt van de berggebieden Capcir, Cerdagne en Conflent. Vanuit het dorp is er vrij uitzicht op meerdere dalen en passen die van oudsher van militair belang waren. Dat was dan ook precies de reden waarom hier tussen 1679 en 1681 een volledig nieuwe stad werd gebouwd, bedoeld als vooruitgeschoven verdedigingspost tegen Spanje. Vauban ontwierp zowel de citadel als het ommuurde stadsdeel in zijn kenmerkende stijl.
Mont-Louis is nu nog steeds grotendeels intact als vestingstad. De toegangspoort, bastions, kazernes en wallen zijn bewaard gebleven en geven een goed beeld van hoe een verdedigingsplaats eruitzag in de tijd van de Zonnekoning. Een deel van de citadel is nog steeds in gebruik als trainingscentrum van het Franse leger, maar andere delen zijn toegankelijk voor bezoekers. Zo is er een ondergrondse waterput die werd gegraven om bij belegering van vers water verzekerd te zijn. Rondleidingen door het militaire complex geven je een goed beeld wat oorspronkelijke bouw is en wat latere aanpassingen zijn.
Overnachten in MOnt-Louis
In Mont-Louis zijn diverse hotel- en verblijfsmogelijkheden die uitstekend gewaardeerd worden. Hôtel et Résidence Le Clos Cerdan ligt net buiten de stadspoorten en beschikt over comfortabele kamers, een spa en een zwembad met uitzicht op de bergen. Le Catalan – Hôtel et Appartements biedt kamers en appartementen in een rustige sfeer, met tuinen en gemeenschappelijke ruimtes. Verder is er een charmant verblijf getiteld Chambre Cosy Indépendante, dat hoge waarderingen krijgt voor comfort en ligging.
In het dorp zelf staan nog enkele huizen uit de 18e eeuw, een kapel, en de kerk van Saint-Louis. Het is een compact dorp, met rechte straten en een duidelijke verdeling tussen burgerlijke en militaire zones. Binnen de muren wonen nog steeds mensen, al is het aantal vaste inwoners beperkt. Mont-Louis is daarmee een van de hoogstgelegen bewoonde plaatsen van Frankrijk. In de winter kan het hier stevig vriezen; het klimaat is bergachtig en de sneeuw blijft vaak lang liggen.
Opvallend is de aanwezigheid van een zonne-installatie net buiten de vesting. In 1949 werd in Mont-Louis het eerste zonne-energiecentrum van Frankrijk gebouwd, onder leiding van ingenieur Félix Trombe. Met behulp van spiegels wordt zonlicht gebundeld tot temperaturen van meer dan 3.000 graden. De installatie wordt nog steeds gebruikt voor demonstraties en educatieve rondleidingen.
Mont-Louis is bereikbaar via de beroemde smalspoorlijn Train Jaune, die een prachtige verbinding vormt met onder andere Villefranche-de-Conflent en Latour-de-Carol. Het treinstation ligt net buiten het dorp, in La Cabanasse, op loopafstand van de vesting. De route over viaducten en door tunnels maakt dit tot een unieke beleving, vooral in de zomermaanden.
Hoewel het dorp klein is, zijn er enkele cafés, hotels en een bakker. In het hoogseizoen zijn er begeleide wandelingen langs de vestingwerken en exposities over het werk van Vauban. Toch blijft Mont-Louis vooral een plek voor wie geïnteresseerd is in geschiedenis, militaire architectuur en het berglandschap van de Franse Pyreneeën. We bezochten Mont-Louis tijdens een tour door de Pyreneeën. We kwamen uit het Spaanse deel van dit gebergte tot we eigenlijk per ongeluk in dit prachtige dorpje terechtkwamen. Per toeval hadden we hier een hotel geboekt en toen we uit het raam keken, zagen we de citadel. In de avond aten we fantastisch bij La Table de la Citadelle en de volgende ochtend (zondagochtend) bezochten we de antiek en curiosamarkt in het dorp.
