Llívia ligt op 1224 meter hoogte in de comarca Baixa Cerdanya, provincie Girona (Spanje), volledig omgeven door Frans grondgebied. Llívia is bekend vanwege zijn bijzondere status als enclave en vanwege enkele bekende bezienswaardigheden, zoals de Farmàcia Esteve.
Llívia was al bewoond in de Iberische en Romeinse periode. Onder de Romeinen stond het dorp bekend als Julia Lybica en fungeerde het als hoofdstad van de regio Cerdanya. Ook in de middeleeuwen en daarna behield Llívia zijn strategische en administratieve betekenis. Op een hoger gelegen heuvel ten noorden van het dorp verrees een fortificatie, waarvan nu alleen de ruïnes resteren. De toekenning van stadsrechten — nodig om het kasteel te mogen bouwen — bleek eeuwen later cruciaal tijdens de grensafspraken tussen Spanje en Frankrijk.
Llívia is nu met zijn 1500 inwoners een bijzonder stukje Spanje dat volledig omgeven is door Frankrijk. Via het verdrag van de Pyreneeën van 1659 en het Verdrag van Llívia in 1660 werd vastgesteld dat de “vila” Llívia niet zou worden afgestaan omdat het al stadsrechten had, terwijl omliggende dorpen wel werden overgedragen aan Frankrijk. De taal, cultuur en tradities zijn Spaans en Catalaans, maar met duidelijke Franse invloeden.
Overnachten in Llívia
In Llívia zijn diverse overnachtingsmogelijkheden. Hotel Esquirol is een populair adres met comfortabele kamers, een seizoensgebonden buitenzwembad en een centrale ligging. Ook Hotel Fonda Merce wordt goed gewaardeerd, een kleinschalig familiehotel met eenvoudige maar nette kamers en een eigen restaurant. Voor wie meer luxe zoekt, is er Hotel Bernat de So, met spa, binnenzwembad en moderne voorzieningen. Daarnaast zijn er appartementen en vakantiehuizen beschikbaar.
De Farmàcia Esteve in Llívia wordt beschouwd als een van de oudste bewaarde apotheken van Europa. Al in 1415 wordt in documenten melding gemaakt van een werkzame apotheker in het dorp. De familie Esteve beheerde de apotheek gedurende meerdere generaties, tot deze in 1942 definitief haar deuren sloot. De oorspronkelijke inrichting en inventaris zijn bewaard gebleven en vormen nu het hart van een museale collectie. Bezoekers vinden er authentieke houten medicijnkasten, laboratoriuminstrumenten, boeken met recepten en een grote verzameling keramische apotheekpotten, de zogeheten albarellos, waarin poeders, kruiden en zalfbestanddelen werden bewaard.
De collectie is ondergebracht in het Museo Municipal de Llívia, dat gevestigd is op de begane grond van het gemeentehuis. Naast de apotheekvoorwerpen toont het museum ook archeologische vondsten en etnografisch materiaal uit de regio. Te zien zijn onder meer werktuigen uit de prehistorie, objecten uit de Romeinse tijd en documenten die inzicht geven in het militaire en bestuurlijke belang van Llívia in de middeleeuwen. Het museum biedt zo een breed overzicht van de lokale geschiedenis, met de apotheek als bijzonder middelpunt.
Door zijn ligging als enclave heeft Llívia in het verleden meerdere diplomatieke en praktische kwesties gekend. Een bekend voorbeeld is de zogeheten guerra de los stops uit de jaren ’70 en ’80, waarbij het dorp en de Franse autoriteiten onenigheid hadden over verkeersborden op de verbindingsweg tussen Llívia en Puigcerdà. Inwoners verwijderden herhaaldelijk Franse stopborden, uit protest tegen wat zij als een inbreuk op hun vrije doorgang beschouwden. Tegenwoordig zijn de afspraken duidelijker: inwoners van Llívia hebben recht op vrije toegang over een speciaal aangewezen corridorweg door Frankrijk, zonder paspoort- of douanecontrole. Ook voor nutsvoorzieningen, post en medische hulp gelden aparte regelingen, waarbij Spaanse diensten in het Franse gebied mogen opereren om het dorp te bereiken. Deze uitzonderingspositie maakt het dagelijkse leven in Llívia soms complex, maar ook bijzonder.
